Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli: co oznaczają 7 i 30 dni
Wiedza ekspercka. Treść zweryfikowana: 8 listopada 2026.
Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli to zapowiedź kontroli podatkowej, a nie jej początek. Według art. 282b § 2 Ordynacji podatkowej kontrolę wszczyna się nie wcześniej niż po upływie 7 dni i nie później niż przed upływem 30 dni od doręczenia zawiadomienia, a po 30 dniach potrzebne jest nowe zawiadomienie. U przedsiębiorcy to samo mówi art. 48 ust. 2 Prawa przedsiębiorców.
Co oznaczają 7 i 30 dni
- 7 dni: przed upływem 7 dni od doręczenia kontrola może ruszyć tylko za zgodą lub na wniosek kontrolowanego, a przy zgodzie wyrażonej ustnie kontrolujący sporządza adnotację (art. 282b § 3 Ordynacji; u przedsiębiorcy na wniosek, art. 48 ust. 4 Prawa przedsiębiorców).
- 30 dni: jeśli kontrola nie zostanie wszczęta w terminie 30 dni od doręczenia zawiadomienia, jej wszczęcie wymaga ponownego zawiadomienia (art. 282b § 2).
- Liczenie: termin w dniach liczy się od następnego dnia po zdarzeniu, a upływ ostatniego dnia jest końcem terminu (art. 12 § 1). Przykład: zawiadomienie doręczone we wtorek 10 listopada 2026 r. ma siódmy dzień we wtorek 17 listopada, więc bez zgody na wcześniejszy start kontrola może ruszyć najwcześniej po upływie tego dnia.
- Granica 30. dnia: przepis mówi „przed upływem 30 dni”. Czy start w samym 30. dniu jeszcze się w tym mieści, zależy od wykładni, więc w razie wątpliwości zapytaj organ lub prawnika.
- Dzień doręczenia: przy doręczeniu elektronicznym ustala się go według art. 42 ustawy o doręczeniach elektronicznych (art. 144a § 2 Ordynacji). Jeśli pismo nie zostanie odebrane, dzień doręczenia przypada na dzień po upływie 14 dni od jego wpłynięcia. Przy poczcie pismo awizowane jest przechowywane 14 dni (art. 150 § 1).
Co zawiera zawiadomienie (art. 282b § 4)
- oznaczenie organu oraz data i miejsce wystawienia,
- oznaczenie kontrolowanego i wskazanie zakresu kontroli,
- wstępna lista dokumentów i informacji związanych z zakresem przedmiotowym kontroli, których udostępnienia organ oczekuje w jej trakcie,
- w przypadku kontroli planowej informacja o kategorii ryzyka z art. 47 ust. 1 Prawa przedsiębiorców,
- pouczenie o prawie złożenia korekty deklaracji oraz podpis osoby upoważnionej.
Wzór zawiadomienia określa minister w rozporządzeniu i ma on przewidywać możliwość wyrażenia zgody na wszczęcie kontroli lub złożenia wniosku o wszczęcie przed upływem 7 dni (art. 282b § 5).
Kiedy zawiadomienia nie ma
- Art. 282c § 1 wymienia przypadki bez zawiadomienia, między innymi kontrolę dotyczącą zasadności zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego w VAT, kontrolę na żądanie organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze, niezgłoszoną działalność gospodarczą, informacje z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy, kontrolę wszczynaną po okazaniu legitymacji (art. 284a § 1) oraz doraźne kontrole kas rejestrujących lub spisu z natury.
- Zawiadomienia nie ma także wtedy, gdy organ ma informacje, że kontrolowany został prawomocnie skazany za wskazane w przepisie czyny, jest zobowiązanym w egzekucji administracyjnej albo nie ma miejsca zamieszkania lub adresu siedziby, albo doręczanie pism było bezskuteczne lub utrudnione.
- Przepis stosuje się także przy rozszerzeniu zakresu kontroli na inne okresy rozliczeniowe z powodu nieprawidłowości stwierdzonych już w toku czynności kontrolnych (art. 282c § 2).
- Po wszczęciu kontroli kontrolowanego informuje się o przyczynie braku zawiadomienia (art. 282c § 3).
Co sprawdzić w pierwszej kolejności
- Datę i sposób doręczenia: od niej biegną 7 i 30 dni.
- Czy dokument wskazuje właściwy podmiot jako kontrolowanego i jaki zakres kontroli wymienia (art. 282b § 4 pkt 3 i 4).
- Wstępną listę dokumentów i informacji, których organ oczekuje (pkt 4a).
- Czy to kontrola planowa i czy podano kategorię ryzyka (pkt 4b).
- Pola na zgodę lub wniosek o wcześniejszy start: bez zgody lub wniosku kontrola nie może ruszyć przed upływem 7 dni (art. 282b § 3).
- Kto zastąpi firmę, gdy nikogo nie będzie na miejscu: art. 284 § 1 nakłada obowiązek ustanowienia pełnomocnika na wypadek nieobecności w czasie kontroli, jeśli nie ma pełnomocnika ogólnego lub szczególnego. Pełnomocnikiem może być osoba fizyczna z pełną zdolnością do czynności prawnych (art. 138b § 1).
Korekta przed kontrolą i jej skutki (art. 81b)
- Uprawnienie do skorygowania deklaracji ulega zawieszeniu na czas trwania kontroli podatkowej w zakresie nią objętym (art. 81b § 1 pkt 1). Korekta złożona w tym czasie nie wywołuje skutków prawnych, a organ zawiadamia o tym na piśmie (art. 81b § 2).
- Kontrola zaczyna się dopiero po doręczeniu upoważnienia i okazaniu legitymacji (art. 284 § 1), więc samo zawiadomienie prawa do korekty nie zawiesza. Pouczenie o prawie korekty jest częścią zawiadomienia (art. 282b § 4 pkt 5). Po zakończeniu kontroli prawo do korekty przysługuje nadal (art. 81b § 1 pkt 2 lit. a).
- Odsetki: obniżona stawka, równa 50% stawki odsetek za zwłokę, wymaga prawnie skutecznej korekty w ciągu 6 miesięcy od upływu terminu złożenia deklaracji i zapłaty zaległości w ciągu 7 dni od korekty (art. 56a § 1). Nie stosuje się jej do korekty złożonej po doręczeniu zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli (art. 56a § 3 pkt 1).
- VAT i akcyza: dla korekty złożonej po doręczeniu zawiadomienia stawka odsetek rośnie do 150%, jeśli zaniżenie przekracza 25% kwoty należnej i jest wyższe niż pięciokrotność minimalnego wynagrodzenia w rozumieniu ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (art. 56b pkt 2 lit. a, warunki w tekście przepisu).
- Dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT nie jest ustalane, jeśli przed wszczęciem kontroli złożono korektę i wpłacono kwotę z niej wynikającą wraz z odsetkami (art. 112b ust. 3 pkt 1 ustawy o VAT, warunki w tekście przepisu).
Które okresy i podatki są „objęte kontrolą”, wynika z upoważnienia i zależy od konkretnej sprawy, a granice tego zakresu bywają przedmiotem wykładni. Skutki karnoskarbowe korekty (kodeks karny skarbowy, art. 16 i 16a) zależą od okoliczności i warunków z tych przepisów, więc w takiej sprawie potrzebna jest ocena prawnika.
Jak to wygląda w Zaksio
- Ekran „Kontrola” w aplikacji (od planu Business) ma kreator „Co dostałem?”. Wybierasz w nim zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej i dostajesz ogólne „Pierwsze kroki” oraz opis wariantu kontroli podatkowej z przepisami i źródłami.
- W wariancie znajdziesz między innymi „Przebieg krok po kroku”, „Twoje prawa”, „Twoje obowiązki” i „Dokumenty do przygotowania”. Ściągę można wydrukować.
- Korektę deklaracji przygotowujesz w menu „Deklaracje i JPK”. Zaksio przygotowuje plik gotowy do złożenia, a w urzędzie składa go użytkownik lub jego biuro, nie Zaksio. Zaksio nie ocenia, czy korekta jest w Twojej sprawie potrzebna.
- Anna i Kasia to oprogramowanie (zespół AI), nie biuro rachunkowe ani doradca. Zaksio niczego nie składa w urzędzie za Ciebie.
Źródła
- Ordynacja podatkowa, tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 12, 56a, 56b, 81b, 138b, 144a, 150, 282b, 282c, 284 — https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/622/ogl
- Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2018 poz. 646; tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1480), art. 47 i 48 — https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20180000646
- Ustawa o doręczeniach elektronicznych, tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 3), art. 41 i 42 — https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/3/text.pdf
- Ustawa o podatku od towarów i usług, tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 1263), art. 112b ust. 3 — https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/1263/text.pdf
- Kodeks karny skarbowy, art. 16 i 16a — https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19990830930